٥ ڕێگەی سروشتی بۆ بەهێزکردنی کۆئەندامی بەرگری و دوورکەوتنەوە لە نەخۆشی
تەندروستی گەورەترین سەرمایەیە. لێرەدا پێنج خاڵی زانستی دەخەینە ڕوو کە یارمەتیت دەدەن جەستەیەکی تەندروستت هەبێت بەبێ بەکارهێنانی دەرمانی کیمیایی:
١. خەوی ڕێک و کوالێتی بەرز
خەوتن تەنها بۆ پشوودان نییە، بەڵکو کاتێکە کە جەستە خۆی چاک دەکاتەوە.
-
گرنگییەکەی: لە کاتی خەودا جەستە هۆرمۆنی گەشە و خانەی بەرگری بەرهەم دەهێنێت. کەمیی خەو (کەمتر لە ٧ کاتژمێر) دەبێتە هۆی لاوازبوونی بەرگری و زیادبوونی کێش و شڵەژانی دەروونی.
-
ئامۆژگاری: هەوڵ بدە هەموو شەوێک لە کاتێکی دیاریکراودا بخەویت بۆ ئەوەی “کاتژمێری بایۆلۆژی” جەستەت ڕێک بێت.
٢. ئاوخواردنەوە لە کاتی دروستدا
زۆربەمان تەنها کاتێک تینوومان دەبێت ئاو دەخۆینەوە، بەڵام ئەمە هەڵەیە.
-
سوودەکەی: ئاو یارمەتی گورچیلەکان دەدات بۆ فڕێدانی ژەهری جەستە.
-
فێڵێکی تەندروست: بەیانیان ڕێک دوای لەخەو هەستان پەرداخێک ئاوی شلەتێن بخۆرەوە؛ ئەمە وا دەکات کۆئەندامی هەرس چالاک بێت و مێشک زووتر بەئاگا بێتەوە.
٣. جوڵە و وەرزشی ڕۆژانە (تەنانەت پیاسەش بێت)
پێویست ناکات حەتمەن بچیتە هۆڵەکانی وەرزش بۆ ئەوەی تەندروست بیت.
-
ڕێگەی ئاسان: ڕۆژانە ٣٠ خولەک پیاسەی خێرا بکە. ئەمە سوڕی خوێن چالاک دەکات، فشاری خوێن ڕێکدەخات و هۆرمۆنی “ئەندۆرفین” دەردەدات کە بەرپرسە لە هەستی دڵخۆشی و کەمکردنەوەی سترێس.
٤. کەمکردنەوەی خوێ و شەکر
شەکر و خوێ بە “دوو دوژمنە سپییەکە” ناسراون.
-
شەکر: دەبێتە هۆی هەوکردنی ناوەکی و لاوازکردنی خانە سپییەکانی خوێن.
-
خوێ: زۆر خواردنی خوێ دەبێتە هۆی کۆبوونەوەی ئاو لە جەستە و بەرزبوونەوەی فشاری خوێن.
-
جێگرەوە: هەوڵ بدە میوەی سروشتی بخۆیت لەجیاتی شیرینی، و بەهارات بەکاربهێنە بۆ تامی خواردن لەجیاتی خوێی زۆر.
٥. خواردنی سەوزەوات و ڕەنگە جیاوازەکان
هەر ڕەنگێکی میوە یان سەوزە نیشانەیە بۆ بوونی جۆرە ڤیتامینێکی دیاریکراو.
-
نموونە: سەوزە گەڵاتۆخەکان (وەک سپێناخ) ئاسنیان تێدایە، سوورەکان (وەک تەماتە) دژە ئۆکسانیان تێدایە بۆ پاراستنی دڵ، و زەردەکان (وەک لیمۆ و پڕتاڵ) ڤیتامین C یان تێدایە.
-
یاسای قاپەکە: هەوڵ بدە قاپی خواردنەکەت هەمیشە “ڕەنگاوڕەنگ” بێت.
زانیارییەکی زۆر بەسوود:
ئەگەر هەستت بە سەرئێشەیەکی سادە کرد، پێش ئەوەی حەبی ئازارشکێن بخۆیت، دوو پەرداخ ئاو بخۆرەوە. زۆربەی سەرئێشەکان بەهۆی “کەمیی ئاو” لە جەستەدا دروست دەبن و بە ئاوخواردنەوە دوای ١٥ خولەک نامێنن.